Góc phụ huynh | Soroban
Soroban hay Kumon,
nên chọn cái nào? Khác biệt và cách chọn
Cả hai đều là môn học giúp con “giỏi tính toán”, nhưng năng lực được nuôi dưỡng lại khác nhau. Kumon rèn “quy trình” và “học trước chương trình”, Soroban rèn “hình ảnh về con số” và “sự tập trung”. Môn nào hợp với con, và cách nghĩ khi cho con học cả hai – từ kinh nghiệm của lớp học chúng tôi.

“Nên cho con học Soroban hay Kumon?” là câu hỏi chúng tôi thực sự rất hay nhận được từ các phụ huynh đến học thử. Chúng tôi là lớp Soroban, nhưng hoàn toàn không có ý phủ nhận Kumon. Thực tế, có rất nhiều bé học cả hai, và chúng tôi cũng biết nhiều bé tính nhanh hơn nhờ Kumon. Chính vì vậy, chúng tôi mong quý phụ huynh hiểu đúng sự khác biệt để chọn môn hợp với con mình.
Soroban và Kumon khác nhau thế nào (bảng so sánh)
| Soroban | Kumon (Toán) | |
|---|---|---|
| Cách học | Gảy hạt bàn tính, ghi nhớ con số như một “lượng” bằng cả cơ thể | Tự giải phiếu bài tập, nắm vững “quy trình” |
| Cách tiến bộ | Hướng tới kỳ thi lên cấp kyu, đẳng dan, theo nhịp độ của từng bé | Không bó buộc theo lớp đang học, tiến lên từ chỗ con làm được (học trước chương trình) |
| Trong lớp học | Giáo viên quan sát trực tiếp, chấm bài ngay tại chỗ; có những bài luyện chỉ ở lớp mới có như bài tính nghe đọc (yomiage-zan) | Con tự làm phiếu bài tập, giáo viên chấm điểm và góp ý |
| Ở nhà | Về cơ bản chỉ học ở lớp (ít bài tập về nhà) | Phiếu bài tập về nhà mỗi ngày là cơ bản |
| Năng lực tiến bộ nhất | Hình ảnh con số, tính nhẩm, sự tập trung, khả năng làm đến cùng | Tốc độ và độ chính xác khi tính, thói quen tự học |
| Mục tiêu nhìn thấy được | Cấp trong kỳ thi lên cấp (từ 3 kyu trở lên ghi được vào sơ yếu lý lịch) | Tiến độ tài liệu vượt lớp đang học |
※ Nội dung và học phí cụ thể của Kumon, quý phụ huynh vui lòng xem trên trang web chính thức của Kumon. Ở đây chúng tôi viết dựa trên những gì thường nghe từ phụ huynh và những điều được biết đến rộng rãi.
Năng lực được rèn khác nhau: “quy trình” và “hình ảnh con số”
Ví dụ phép tính “8 + 7”. Với phiếu bài tập Kumon, các con lặp đi lặp lại quy trình cộng có nhớ để viết được đáp án nhanh và chính xác. Với Soroban, khi cộng 7 vào 8 đang có trên bàn tính, các con ghi nhớ qua chuyển động của hạt: “lấy đi 3 – bạn của 10 – rồi thêm 10”. Khi đã quen, bàn tính hiện lên trong đầu và con số chuyển động như một “bức tranh”. Đó chính là tính nhẩm Anzan kiểu Soroban.
Cả hai đều giúp tính nhanh hơn. Khác biệt là Kumon rèn “tự động hóa quy trình”, còn Soroban rèn “cảm giác về lượng của con số”. Trong môn Toán ở trường, có bé phải dùng ngón tay khi cộng có nhớ, có bé không biết bài toán có lời văn là “cộng hay trừ”; khi cảm nhận được con số như một lượng, những vấp váp như vậy sẽ giảm đi. Xem thêm tại Vì sao Soroban giúp ích cho trẻ yếu môn Toán.
Ngược lại, thói quen “mỗi ngày tự làm phiếu bài tập” của Kumon là năng lực khó rèn được ở lớp Soroban. Nếu mục tiêu là tạo thói quen tự học, hoặc học trước chương trình ở trường, thì Kumon hợp hơn.
Bé như thế này hợp Soroban, bé như thế kia hợp Kumon
| Bé dễ hợp với Soroban | Thích động tay / học bền hơn khi có tương tác với giáo viên thay vì lặng lẽ tự làm / có vẻ yếu “cảm giác về con số” trong môn Toán / muốn giỏi tính nhẩm / hào hứng khi có mục tiêu nhìn thấy được (cấp kyu) |
|---|---|
| Bé dễ hợp với Kumon | Thích tự làm phiếu bài tập / muốn tạo thói quen ngồi vào bàn mỗi ngày một chút / muốn học trước lớp đang học / muốn học tiếp cả Quốc ngữ (tiếng Nhật), tiếng Anh theo cùng một cách, không chỉ Toán |
Khác biệt về chi phí và thời gian
| Soroban (Kodomo School) | Kumon (Toán, nói chung) | |
|---|---|---|
| Học phí hằng tháng | 4.600 yên (lớp lá và tiểu học), 5.500 yên (THCS). Ngoài ra có phí cơ sở vật chất 1.100 yên/tháng, phí nhập học 4.800 yên, phí giáo trình | Khoảng 7.000–8.000 yên/tháng cho mỗi môn (tùy khu vực; vui lòng xem trang web chính thức) |
| Số buổi, thời gian | 1 buổi/tuần, 60 phút | Đến lớp 2 buổi/tuần + bài tập về nhà mỗi ngày |
| Đưa đón | 1 lần/tuần. Gần nhà, tại nhà văn hóa địa phương, v.v. | 2 lần/tuần |
Về chi phí, Soroban thường ở mức dễ theo lâu dài hơn. Về thời gian, Kumon có bài tập về nhà mỗi ngày nên cần sự đồng hành của gia đình. Với những gia đình bố mẹ cùng đi làm, khó dành thời gian vào ngày thường, chúng tôi thường nghe rằng Soroban – “mỗi tuần 1 buổi, xong ngay tại lớp” – dễ duy trì hơn.
Cách nghĩ khi cho con học cả hai
Bé học cả hai không hề hiếm. Về thứ tự, chúng tôi thấy học Soroban trước để tạo hình ảnh về con số, sau đó học Kumon để tăng tốc quy trình thì điểm mạnh của cả hai dễ phát huy nhất. Nếu bắt đầu cùng lúc, lúc đầu con có thể bị rối vì có hai cách cộng có nhớ, nên chúng tôi khuyên cách nhau khoảng 6 tháng đến 1 năm.
Ngược lại, nếu con đang học Kumon mà quý phụ huynh cảm thấy “tính được nhưng cảm giác về con số có vẻ yếu” hay “con bắt đầu ghét Toán”, hãy thử thêm Soroban. Khoảng thời gian động tay và tích lũy “Con làm được rồi!” có thể thay đổi cảm nhận của con về môn Toán.
Câu hỏi thường gặp
Nghỉ Kumon để chuyển sang Soroban có sao không?
Không sao. Quy trình tính toán học được ở Kumon sẽ không mất đi. Với Soroban, lúc đầu có giai đoạn học cách di chuyển hạt (bạn của 10, v.v.), nhưng những bé đã quen tính toán sẽ tiến bộ nhanh.
Cách đặt tính ở trường khác với Soroban, con có bị rối không?
Lúc đầu thì có. Giáo viên vừa nhắc con “cách của trường cũng đúng”, vừa giúp con dùng được cả hai tùy tình huống. Hầu hết các bé tự chuyển đổi được một cách tự nhiên sau 2–3 tháng.
Nên bắt đầu Soroban từ lớp mấy?
Gợi ý là khoảng năm lớp lá mẫu giáo. Nhiều bé nhất là bắt đầu từ lớp 1–3, và từ các lớp lớn cũng không muộn. Chi tiết xin xem Nên cho con học Soroban từ mấy tuổi?.
Có thể học thử không?
Có buổi học thử miễn phí (khoảng 20 phút). Chỉ cần mang dụng cụ viết. Giáo viên sẽ quan sát con gảy hạt và nói thật với quý phụ huynh rằng Soroban “có vẻ hợp với con hay không”.
Góc phụ huynh
Bài viết về Soroban
Tìm lớp học
Lớp Soroban tại thành phố của quý phụ huynh
Hãy bắt đầu với buổi học thử miễn phí
Học thử Soroban và Thư pháp miễn phí (khoảng 20 phút, chỉ cần mang theo bút viết). Học thử Mỹ thuật 40 phút, phí 1.000 yên (không cần mang gì). Quý phụ huynh hãy cùng bé cảm nhận không khí lớp học và xem bé có hợp với giáo viên không nhé.
